काठमाडौं । नेपाल प्रहरीको सर्वोच्च पद, महानिरीक्षक (आईजीपी) मा चन्द्रकुवेर खापुङ नियुक्त भएका छन् । सरकारको निर्णयअनुसार उनले ३२औँ आईजीपीका रूपमा भदौ १९ देखि नेतृत्व सम्हाल्ने भएका हुन्।
हालका महानिरीक्षक दिपक थापा भदौ १८ मा अनिवार्य अवकाशमा जाँदै छन् । उनीसँगै ३ जना एआईजीहरु सुदिप गिरी, टेक बहादुर तामाङ र कृष्णहरि शर्मा पोखरेल पनि अवकाशमा जानेछन् ।
जन्मभूमिबाट सुरुवात
तेह्रथुमको मेन्छ्यायेम गाउँपालिका खापुङको जन्मभूमि हो । यही पहाडी गाउँमा बाल्यकाल बिताउँदै अध्ययन गरेका खापुङले २०५२ साल कात्तिक २७ गते प्रहरी सेवामा इन्स्पेक्टरका रूपमा प्रवेश गरे ।
पहाडको गाउँमा हुर्किएका उनले मेहनत, अनुशासन र लगनशीलताका आधारमा संगठनभित्र क्रमशः जिम्मेवारी बढाउँदै नेपाल प्रहरीको शीर्ष पदमा पुग्न सफल भएका छन् ।
सेवायात्रा
प्रहरी सेवामा प्रवेश गरेयता खापुङले विभिन्न संवेदनशील जिम्मेवारी सम्हाले ।
एसएसपी हुँदा उहाँ काठमाडौं उपत्यका अपराध अनुसन्धान कार्यालयको नेतृत्वमा रहे ।
प्रदेश संरचना कार्यान्वयनपछि खापुङ कोशी प्रदेश प्रहरी प्रमुख बने ।
२०८२ वैशाख ४ गते एआईजीमा बढुवा भएपछि उनलाई सीआईबी (केन्द्रीय अनुसन्धान ब्यूरो) को प्रमुखको जिम्मेवारी दिइयो।
यी सबै जिम्मेवारीमा उहाँको कार्यशैली इमानदार, अनुशासित र विवादरहित रहेको प्रहरी अधिकारीहरूको मूल्यांकन छ ।
राष्ट्रको सुरक्षामा नयाँ अपेक्षा
खापुङको नियुक्तिलाई प्रहरीले मात्र होइन, नागरिक समाजले पनि स्वागत गरेको छ । उनको नेतृत्वमा अपराध नियन्त्रण, संगठनात्मक अनुशासन र नागरिकमैत्री सेवा प्रवाहमा नयाँ उचाइ प्राप्त हुने अपेक्षा गरिएको छ ।
पूर्व नेपाली कांग्रेस महासमिति सदस्य तथा पत्रकार कृष्ण बहादुर तामाङले भने, “यो केवल पद प्राप्ति होइन, राष्ट्रको सुरक्षामा नयाँ युगको उद्घाटन हो । उहाँको इमानदार नेतृत्व र दृढ निर्णय क्षमताले नेपाल प्रहरीलाई उच्च मापदण्डमा पुर्याउनेछ ।”
छोटो तर चुनौतीपूर्ण कार्यकाल
प्रहरी नियमावलीअनुसार खापुङको सेवा अवधि अब सीमित छ । उनको कार्यकाल ७३ दिनको छ । कात्तिक २६ गते राति १२ बजेबाट उनी अवकाशमा जानुपर्नेछ। छोटो कार्यकाल भए पनि उनको नेतृत्वमा संगठनलाई अनुशासन, पारदर्शिता र जनविश्वासका नयाँ दिशामा अघि बढाउन सकिने विश्वास व्यक्त गरिएको छ ।
इमान्दार छवि
प्रहरी सेवामा लामो समय बिताइसक्दा पनि खापुङ कुनै ठूला विवादमा तानिएका छैनन् । उनलाई संगठनभित्र “इमान्दार र निष्ठावान अधिकृत”का रूपमा चिनिन्छ । यही छविले उनलाई आईजीपीको कमान्ड सम्हाल्न सजिलो बनाएको प्रहरी अधिकारीहरूको भनाइ छ ।
समुदायको सम्मान
खापुङको जन्मभूमि तेह्रथुमले उनलाई निरन्तर गौरवको विषयका रूपमा लिएको छ । केही समयअघि मात्र स्थानीय समुदायले उनलाई औपचारिक कार्यक्रममा सम्मान गर्दै उनको योगदानको प्रशंसा गरेको थियो । खापुङले पनि आफ्नो सफलताको श्रेय जन्मभूमि, त्यहाँको वातावरण र साथी–समुदायलाई दिएका छन् ।
चुनौती र अवसर
नेपाल प्रहरी अहिले अपराध नियन्त्रणमा प्रविधि–मैत्री प्रणाली विकास गर्ने, संघीय संरचनाअनुरूप सेवा प्रवाह प्रभावकारी बनाउने, मानवअधिकार संवेदनशील प्रहरी प्रशासन सञ्चालन गर्ने जस्ता चुनौतीसँग जुधिरहेको छ । यी चुनौतीलाई छोटो कार्यकालमै कसरी सम्बोधन गर्ने भन्ने प्रश्नमा पनि चासो बढेको छ ।
सुरक्षा विश्लेषकहरूको भनाइमा, खापुङको कार्यकाल लामो नहुने भए पनि उनको नेतृत्वमा संगठनभित्र सकारात्मक उदाहरण स्थापित गर्न सकिनेछ । विशेष गरी अनुशासन, अपराध नियन्त्रणमा कठोरता र नागरिकसँग विश्वास मजबुत बनाउने खालका निर्णयले उनलाई सफल बनाउन सक्छ ।
निष्कर्ष
तेह्रथुमको पहाडी गाउँदेखि नेपाल प्रहरीको सर्वोच्च पदसम्म पुग्ने खापुङको यात्रा प्रेरणादायी छ । छोटो कार्यकाल भए पनि उनको नेतृत्वले संगठनलाई नयाँ सोच, अनुशासन र पारदर्शिताको दिशा दिने अपेक्षा गरिएको छ । नागरिकहरूमा सुरक्षाप्रति नयाँ आशा जागेको छ भने प्रहरीभित्र आत्मविश्वास र प्रेरणा थपिएको छ ।
